1.9 KiB
Related: Fogg Behavior Model
Elaborated by Icek Ajzen (1985). Wikipedia article here.
NL artikel op BOOM Strategie hier. (‘Theorie van Gepland Gedrag’)
De theorie van Ajzen stelt dat bewust gedrag direct voortkomt uit de intentie om het gedrag te vertonen. De intentie wordt volgens Ajzen bepaald door drie elementen:
Attitude
De attitude gaat over de houding van een persoon ten opzichte van het gedrag. Wanneer de persoon een positieve houding ten opzichte van het gedrag heeft, is de kans groter dat de persoon het gedrag bewust zal vertonen.
Subjectieve norm(en)
De subjectieve norm gaat over datgene wat de persoon denkt dat anderen – in zijn directe omgeving – vinden van het (uit te voeren) gedrag en hoe zij hierover oordelen. Wanneer de persoon denkt dat anderen het gedrag als normaal of goed beschouwen, is de kans groter dat de persoon het gedrag bewust zal vertonen.
Waargenomen gedragscontrole
De waargenomen gedragscontrole gaat over de mate waarin de persoon gelooft dat het gedrag eenvoudig uit te voeren is. Dit gaat zowel om de eigen vaardigheden als om de omgevingsfactoren die het gedrag bevorderen of belemmeren. Wanneer de persoon gelooft dat gedrag eenvoudig is uit te voeren, is de kans groter dat de persoon het gedrag bewust zal vertonen.
Doorontwikkeling Het model is niet zonder kritiek. Het model houdt bijvoorbeeld geen rekening met cognitieve en affectieve factoren die van invloed zijn op gedrag. Ajzen heeft daarom samen met sociaal psycholoog Martin Fishbein in 2011 het model doorontwikkeld. Hieruit ontstond de ‘Reasoned Action Approach’.